ذكر وقايع سال صد و هشتاد و ششم از رحلت خير البشر در اين سال ، محمّد امين ، اسد بن يزيد بن مزيد را كه از كبار امراى هارون بوده ، حبس كرد ، به واسطهء آنكه محمّد امين را نصيحت مىكرد كه : تو به واسطهء شغل به ملاهى و مناهى ، خلافت از دست داده و خبر ندارى . بعد از حبس اسد عمّ او احمد بن مزيد ، عبد اللّه بن حميد بن قحطبه ، عبد الرّحمن الجرشى ، و حسن بن علىّ بن عيسى را با چهل هزار سوار به دفع طاهر ذو اليمينين فرستاد . چون لشكر محمّد امين به حوالى حلوان رسيد ذو اليمينين نيز متوجّه ايشان گشت . بغداديان به مجرّد آوازهء ذو اليمينين گريخته روى به حلوان نهادند . طاهر در ظاهر حلوان قرار گرفت تا آنكه هرثمة بن أعين « 1 » با سى هزار كس از پيش مأمون به مدد او رسيد و حكم مأمون به ذو اليمينين چنين صادر شده بود كه مهمّات لشكر حلوان به هرثمه بازداشته خود متوجّه اهواز گردد . ذو اليمينين ، هرثمه را در ظاهر حلوان گذاشته عنان عزيمت به تسخير ولايات اهواز و بصره معطوف گردانيد و به هر ديار كه مىرسيد عمّال محمّد امين را رانده گماشتگان خود را نصب مىكرد و در خلال اين احوال امين را از خلافت خلع كرده . و تفصيل اين قضيّه بر وجهى كه در تاريخ ابن كثير شامى مسطور است ، آن است كه از جملهء آن لشكرى كه در رقّه توقّف نمودند كه امارت آن به عبد الملك بن صالح « 2 » تعلّق داشت ، حسين بن على بن ماهان نيز يكى از امراى آن لشكر بود . اتّفاقا ، عبد الملك مذكور در رقّه وفات يافت و حسين بن علىّ بن ماهان با تمامى لشكر از رقّه مراجعت نموده به بغداد آمد . اهل بغداد او را اكرام و تعظيم بسيار نموده به

--> ( 1 ) . هرثمه از قوّاد دورهء هارون و مأمون بوده و سرانجام در سال دويست و دو هجرى بنا به بعضى روايات تاريخى در زندان با اشاره و دستور فضل بن سهل كشته شده است ؛ - زركلى ، الأعلام ، ج 9 ، ص 75 . ( 2 ) . در خصوص احوال اين سردار و پشتيبانى وى از امين ؛ - ابن أثير ، الكامل ، ج 10 ، ص 196 به بعد .